γράφει ο πρ. Νικόλαος Κατσηδήμας
(Στον Ιερό Ναό μας το Σάββατο 20 Σεπτεμβρίου από ώρα 7:00 έως 9:30 π.μ. θα τελεσθεί ο Όρθρος και η Θεία Λειτουργία μετ' αρτοκλασιών, διότι υπάρχει φορητή εικόνα των εορταζομένων Αγίων (Ευσταθίου, Θεοπίστης και των τέκνων αυτών Αγαπίου και Θεοπίστου), ευλαβική δωρεά και δέηση του Δημάρχου Πύργου κ. Ευσταθίου Καννή).
«Ο Στρατηλάτης Ευστάθιος με την οικογένειά του, την Αγία, φριχτά μαρτύρια όλοι υπομένουνε για την Αθανασία και την Ουράνια Βασιλεία».
Μια κατηγορία Αγίων της Ορθόδοξης Εκκλησίας αγαπητοί μας Χριστιανοί, είναι και αυτή των Στρατιωτικών. Μάλιστα η αγιασμένη αυτή τάξη ανάδειξε πλήθος Μαρτύρων στα πρωτοχριστιανικά χρόνια. Ένας από αυτούς είναι και ο Άγιος Μεγαλομάρτυρας Ευστάθιος, του οποίου η Αγία Εκκλησία μας, στις 20 Σεπτεμβρίου κάθε χρόνο τιμά την ιερή μνήμη όχι μόνον αυτού, αλλά ολόκληρης της οικογενείας του! Μιας αγίας οικογενείας. Μιας οικογενείας μαρτύρων που την αποτελούσαν ο άγιος Ευστάθιος, η σύζυγος του αγία Θεοπίστη και τα δύο παιδιά τους, οι άγιοι Αγάπιος και Θεόπιστος.
Στα 98 μ. Χ. ο Πλακίδας, αυτό ήταν το πρώτο όνομα του αγίου Ευσταθίου, διαπρέπει σαν στρατηλάτης ενδοξότατος της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Δεν είναι μόνο η ευγενής καταγωγή και ο πλούτος, που τον κάνουν να ξεχωρίζει, αλλά και οι εξοχές νίκες και τα ανδραγαθήματα του. Κι από κοντά ο ψυχικός του πλούτος. Συνετός, εγκρατής και σώφρων, δίκαιος και ελεήμων, αποτελεί αν και ειδωλολάτρης ακόμα μια εκλεκτή ψυχή. Σ' αυτές του τις αρετές του μοιάζουν και η σύζυγος και οι δύο γιοι του. Ένα τέτοιο ευγενικό θήραμα ήταν αδύνατο να ξεφύγει από τα δίχτυα της αγάπης του θείου Κυνηγού. Έτσι λοιπόν κάποια μέρα που ο Πλακίδας γύμναζε το στρατό στο κυνήγι, τράβηξε την προσοχή του κάποιο ελάφι, πού ενώ έτρεχε, στρεφόταν και τον κοίταζε στα μάτια. Όρμησε να το κυνηγήσει, αλλ' εκείνο βρέθηκε μ' ένα πήδημα στο χείλος ενός μεγάλου χάσματος, αφήνοντας αντίκρυ τον έφιππο Πλακίδα. Και ξαφνικά βλέπει ο Στρατηλάτης ανάμεσα στα κέρατα του ελαφιού έναν υπέρλαμπρο Σταυρό με τον Εσταυρωμένο. Ακούει και μια φωνή, που του αποκαλύπτει ότι Αυτός είναι ο Ιησούς Χριστός, ο μόνος αληθινός Θεός, και τον καλεί να πιστέψει και να βαπτιστή. Το ελάφι εξαφανίζεται και ο Πλακίδας επιστρέφει στο σπίτι του.
Πριν προλάβει όμως να εξιστορισει το συνταρακτικό γεγονός στη σύζυγο του, εκείνη του φανερώνει ότι ο Θεός των Χριστιανών αποκαλύφθηκε και σ' αυτήν καλώντας την να πιστέψει με όλη την Οικογένεια της. Την ίδια νύχτα δέχεται ή Οικογένεια το άγιο Βάπτισμα από τον Επίσκοπο της Ρώμης. Το άλλο πρωί ο άγιος Ευστάθιος πηγαίνει πάλι στο μέρος όπου του είχε αποκαλυφθεί το όραμα του ελαφιού. Κι εκεί ακούει νέα συνταρακτική αποκάλυψη: "Θα πάθεις όσα έπαθε και ο Ιώβ τον παλαιό καιρό, αλλά στο τέλος θα νικήσεις τον διάβολο ανδρίζου, Ευστάθιε, και αγωνίζου στον δρόμο της αρετής". Το θέλημα του Κυρίου ας γίνει, απάντησε ο Ευστάθιος. Το ίδιο είπε και η αγία Θεοπίστη, όταν της φανέρωσε την πρόρρηση ενώ περνούν λίγες μέρες και ο στίβος του αγώνα για τον νεοφώτιστο Στρατηλάτη ανοίγεται. Από λοιμώδη ασθένεια πεθαίνουν όλοι οι υπηρέτες και οι άνθρωποι του σπιτιού του. Αρρωσταίνουν και ψοφούν τα άλογα και τα άλλα ζώα του.
Κι ενώ κάποια μέρα απουσιάζουν από το σπίτι, μπαίνουν σ' αυτό κλέφτες και τους παίρνουν ό,τι έχουν. Μένουν μόνο με τα ρούχα πού φορούν. Οι μέχρι πριν λίγο πλουσιώτατοι και ενδοξότατοι άρχοντες κατάντησαν φτωχοί και αξιολύπητοι. Αποφασίζουν τότε να εγκαταλείψουν την Ρώμη και να πάνε σε τόπο άγνωστο. Σαν τον πιο κατάλληλο βρίσκουν τα Ιεροσόλυμα και ξεκινούν για εκεί. Κανείς τους βέβαια δεν μπορεί να φανταστεί αυτά πού θα ακολουθήσουν. Στο τέλος του θαλασσινού ταξιδιού τους, ο βάρβαρος και άνομος πλοίαρχος, ζητώντας υπέρογκα ναύλα, κρατάει την Θεοπίστη στο πλοίο του, αποχωρίζοντας την έτσι από την οικογένεια της.
Με οδύνη αβάσταχτη ο πονεμένος σύζυγος συνεχίζει τον δρόμο του με τα δύο παιδιά του, ως την όχθη ενός μεγάλου ποταμού. 'Εκεί αναγκάζεται ν' αφήσει το μεγαλύτερο παιδί, για να περάσει πρώτα το μικρότερο απέναντι. Καθώς όμως επιστρέφει να πάρει και το άλλο, βλέπει ότι το έχει αρπάξει ένα λιοντάρι. Γυρίζει τότε και βλέπει πως και το μικρότερο το άρπαξε ένας λύκος. Μέσα στα δάκρυα του θυμάται ο άγιος την πρόρρηση του Κυρίου, ότι θα πέραση όσα και ο Ιώβ. Ίσως και περισσότερα, θα έλεγε κανείς. Γιατί ενώ ο Ιώβ είχε ένα κομμάτι γης για ν' αναπαύεται, έστω και πάνω στην κοπριά, αυτός περιφέρεται ξένος σε ξένη χώρα. Εκείνος είχε κοντά του τουλάχιστον τους φίλους και την γυναίκα του, ενώ ο άγιος απέμεινε έρημος από ανθρώπους.
Είναι φυσικό να συγκλονίζεται η ψυχή πού χτυπιέται από τέτοια και τόσα κύματα. Μα όταν αυτή είναι γαντζωμένη γερά στην αγάπη του Χριστού, δεν λυγίζει, δεν σαλεύει από την πίστη της. Υπερισχύει η εμπιστοσύνη στην πρόνοια Εκείνου, που αγρυπνεί διαρκώς πάνω μας. Εκείνου, πού ξέρει γιατί στέλνει τα πικρά ποτήρια, και που γνωρίζει να δίνει και την «έκβασιν» του πειρασμού. Με αφάνταστη υπομονή και γενναιότητα σήκωσε τον Σταυρό Του ο άγιος, εκτελώντας αγροτικές εργασίες επί δεκαέξι ολόκληρα χρόνια, εκεί, στην ξένη γη της Ανατολής. Κάποτε ο Κύριος έκρινε πώς πλησίαζε η ώρα να λάβει το στεφάνι της υπομονής του. Στέλνοντας ανθρώπους σε όλα τα σημεία της αυτοκρατορίας ο Αυτοκράτωρ Τραϊανός κατορθώνει να τον ανακαλύψει. Γιατί ο Γενναίος Στρατηλάτης είναι ο μόνος πού μπορεί να σώσει το κράτος από τους εχθρούς που το απειλούν. Ο Αυτοκράτωρ του ξαναδίνει τα πρώτα αξιώματα και του αναθέτει την Αρχιστρατηγεία!
Ο Άγιος Ευστάθιος, για να αυξήσει το στράτευμα, στρατολογεί πολλούς νέους από όλη την Ρωμαϊκή επικράτεια. Ανάμεσα τους, χωρίς να το ξέρει, στρατολογήθηκαν και τα δύο παιδιά του. Είχαν και τα δύο σωθεί από τα στόματα των θηρίων με την επέμβαση γεωργών και βοσκών της περιοχής. Δεν τα γνώρισε, αλλά καθώς τα είδε ευγενικά και ευπαρουσίαστα, τα κράτησε για να τον υπηρετούν στο τραπέζι. Η εκστρατεία άρχισε και συνεχίστηκε μέχρι την πόλη που έμενε η Αγία Θεοπίστη. Ο Θεός την διαφύλαξε και αυτή σώα και άβλαβη από τις ανήθικες προθέσεις του Πλοιάρχου, τιμωρώντας τον με ξαφνική ασθένεια. Ο Στρατηγός έστησε τυχαία τη σκηνή του στον κήπο του σπιτιού που έμενε η αγία. Μια μέρα τα δύο παιδιά μπήκαν στο σπίτι και έδωσαν στην οικοδέσποινα ορισμένα τρόφιμα για να τα μαγειρέψει. Μέχρι να ετοιμαστεί το φαγητό έπιασαν συζήτηση για την καταγωγή τους. Ο μεγαλύτερος διηγήθηκε στον μικρότερο για τους γονείς και τον αδελφό του, για το ταξίδι τους με το πλοίο, για το επεισόδιο στο ποτάμι με το λιοντάρι και το λύκο. Ο μικρότερος συγκλονίστηκε. Είσαι ο αδελφός μου, φώναξε και έπεσε στην αγκαλιά του.
Η Αγία Θεοπίστη άκουγε από το μαγειρείο την συζήτηση και συγκινημένη αναγνώρισε τα παιδιά της. Συγκρατήθηκε όμως και δεν εκδηλώθηκε αμέσως. Αργότερα πήγε στην σκηνή του στρατηγού να τα ζητήσει. Εκείνα έλειπαν. Βρήκε όμως τον άγιο να κάθεται στην σκιά ενός δένδρου. Καθώς τον παρατήρησε διέκρινε τα χαρακτηριστικά του συζύγου της. Τον πλησίασε και του διηγήθηκε την ιστορία της. Οι Σύζυγοι αναγνωρίστηκαν. Η χαρά και η συγκίνηση τους δεν περιγράφεται. Έπεσαν ο ένας στην αγκαλιά του άλλου και δόξασαν τον Θεό. Τα παιδιά μας, που είναι; ρώτησε σε λίγο η αγία. Τα παιδιά μας τα έφαγαν τα θηρία, απάντησε με συντριβή ο άγιος και διηγήθηκε το επεισόδιο στο ποτάμι. Ας δοξάσουμε πάλι τον Θεό, είπε τότε η αγία. Τα παιδιά μας ζουν και βρίσκονται κοντά μας! Άκουσα να λένε τα ίδια, όσα μου διηγείσαι εσύ τώρα. Έκπληκτος ο Στρατηλάτης καλεί τους δύο νέους και βεβαιώνεται πώς είναι τα παιδιά του.
Η Χαρά όλων δεν έχει όρια. Έπειτα από δεκαεξάχρονη δοκιμασία η οικογένεια, πού χωρίστηκε με θλιβερό και φρικτό τρόπο, ξαναενώνεται. Μαζί της πανηγυρίζει και όλο το στράτευμα. Ο Θεός αμείβει έτσι την αγία οικογένεια για την υπομονή σε τόσα δεινά πού δοκίμασε, αλλά της ετοιμάζει και ένα άλλο μεγαλύτερο στεφάνι υπομονής και καρτερίας. Νικητής και τροπαιούχος επιστρέφει με την οικογένεια του στη Ρώμη ο ένδοξος Αρχιστράτηγος. Ο Αυτοκράτορας Αδριανός, πού διαδέχθηκε τον Τραϊανό, ετοιμάζεται να προσφέρει μεγάλη θυσία στα είδωλα, τόσο για τη νίκη του, όσο και για την ανεύρεση των προσφιλών του προσώπων. Μα ο άγιος με παρρησία δηλώνει: "Βασιλιά, εγώ τον Χριστό λατρεύω. Αυτόν δοξάζω και Αυτόν ευχαριστώ. Γιατί σ' Αυτόν χρεωστώ τη ζωή μου και την ψυχή μου. Αυτός μου έδωσε δύναμη και νίκησα τους εχθρούς. Αυτός ευδόκησε και είδα και την Γυναίκα και τα Παιδιά μου. Άλλον Θεό ούτε γνωρίζω ούτε πιστεύω, παρά μόνον Αυτόν, που δημιούργησε τον Ουρανό και τη Γη".
Συγκλονιστική εντύπωση έκανε η δήλωση αυτή. Το πανηγυρικό σκηνικό αλλάζει. Οι ειδωλολάτρες Ιερείς και οι αξιωματικοί σκυθρώπιασαν. Εξοργισμένος ο Αδριανός διατάζει τον άγιο να βγάλει τη Στρατιωτική ζώνη και να στέκεται μπροστά του σαν κατάδικος. Παρ' όλες τις προσπάθειες του, τις υποσχέσεις και απειλές, δεν κατορθώνει να τον μεταπείσει. Και ο ένδοξος Στρατηλάτης, ο σωτήρας της αυτοκρατορίας, καταδικάζεται σε θάνατο μαζί με όλη την οικογένεια του. Τους εκθέτουν σε μια πεδιάδα και εξαπολύουν ένα πεινασμένο λιοντάρι, για να τους κατασπαράξει. Αλλά αυτό, όταν τους πλησίασε, έσκυψε το κεφάλι σαν να τους προσκυνούσε και γύρισε πίσω. Κατασκευάζουν τότε ένα χάλκινο ομοίωμα βοδιού, το όποιο πυρώνουν στη φωτιά και ρίχνουν μέσα τους αγίους. Όταν μετά τρεις μέρες το άνοιξαν, είδαν ότι οι ψυχές τους είχαν πετάξει στον Ουρανό, χωρίς όμως να πειραχθεί ούτε μια τρίχα της κεφαλής τους. Το θαύμα αυτό έκανε το πλήθος πού είχε συναχθεί να κραυγάσει: "Μέγας ο Θεός των Χριστιανών! Αυτός μόνο είναι Θεός αληθινός και κανείς άλλος".
Αγαπητοί μας Χριστιανοί, ο Άγιος Ευστάθιος όπως άλλωστε και οι άλλοι Άγιοι της Ορθόδοξης Εκκλησίας μας, που ανήκουν στην κατηγορία των Στρατιωτικών, υπήρξε παράδειγμα ψυχικής και σωματικής ανδρείας και μας διδάσκει, ότι τα αξιώματα του κόσμου δεν έχουν καμία αξία μπροστά στο αξίωμα να είναι κανείς γνήσιος Ορθόδοξος Χριστιανός. Ας μείνουμε λοιπόν και εμείς σταθεροί και ακλόνητοι στην Χριστιανική Ορθόδοξη Πίστη, να μην παρασυρόμαστε και με πολύ Προσευχή καθώς επίσης με Μετάνοια να προσπαθούμε να ζούμε κατά το θέλημα του Θεού, δια πρεσβειών των Αγίων Του. Με την θυσία και το μαρτύριο γράφει ο άνθρωπος ιστορία μέσα στην πορεία μας ζωής. Τα πραγματικά βιβλία της ζωής είναι τα Συναξάρια της Εκκλησίας μας. Τα πρόσωπα των Αγίων της Εκκλησίας μας που αναγράφονται μέσα σε αυτά είναι τα μόνα, τα οποία μπορούν να μας εγγυηθούν και μπορούν να τα εμπιστευτούμε, ότι μας λένε την αλήθεια, ότι είναι φίλοι μας, ότι μας αγαπούν, ότι είναι κοντά μας και ότι νοιάζονται για εμάς!
Παρατηρούμε ότι τα μεγαλύτερα προβλήματα ψυχολογικά, σωματικά, βιολογικά ξεκινούν όταν χάνουμε τον προορισμό μας και δεν ξέρουμε τι μας γίνεται ακριβώς, δεν ξέρουμε τι θέλουμε, δεν ξέρουμε πού πάμε και πώς πηγαίνουμε. Καθημερινά ζούμε σε μία αβεβαιότητα, δεν ξέρουμε τι θα μας ξημερώσει, δεν ξέρουμε τι είδηση θα ακούσουμε, δεν ξέρουμε τι καιρό θα κάνει, τι θα οδηγήσει και που θα μας οδηγήσει αυτός ο καιρός, βρισκόμαστε μετέωροι, αιωρούμεθα, είμαστε σε μία αιώρα, σε μία κούνια που δεν ξέρουμε ακριβώς που θα κάτσει αυτή η αιώρα, γι’ αυτό λοιπόν να προσευχηθούμε ιδιαιτέρως στον Άγιο Ευστάθιο να μας χαρίζει αυτή την ευστάθεια και με αυτήν ακριβώς την προσευχή να μας χαρίζει σταθερότητα, κραταιότητα και ακλινή πορεία.
Σήμερα λοιπόν που ζούμε σε μία δύσκολη εποχή καλούμαστε να ζήσουμε για τον Χριστό. Οφείλουμε να οδηγήσουμε τα παιδιά μας να αγαπήσουν τον Χριστό και οφείλουμε να παρέχουμε σε εκείνα υγιή πρότυπα, διότι σε εποχές μεγάλης μοναξιάς και μεγάλης ερημιάς, καθώς επίσης και δοκιμασιών στην ζωή μας οι Άγιοι είναι οι σταθεροί και οι πιστοί φίλοι μας. Ο Άγιος Ευστάθιος και η Οικογένειά Του, να πρεσβευθούνε για όλο τον κόσμο. ΑΜΗΝ!
Ἀπολυτίκιον Ἦχος α’. Τῆς ἐρήμου πολίτης.
Ἀγρευθεῖς οὐρανόθεν πρὸς εὐσέβειαν ἔνδοξε, τὴ τοῦ σοὶ ὀφθέντος δυνάμει, δι’ ἐλάφου Εὐστάθιε, ποικίλους καθυπέστης πειρασμούς, καὶ ἤστραψας ἐν ἄθλοις ἱεροίς, σὺν τὴ θεία σου συμβίω καὶ τοὶς υἱοίς, φαιδρύνων τοὺς βοώντας σοι. Δόξα τῷ σὲ δοξάσαντι Χριστῷ, δόξα τῷ σὲ στεφανώσαντι, δόξα τῷ δείξαντι σὲ ἐν παντί, Ἰὼβ παμμάκαρ δεύτερον.
ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ ΣΕ ΟΣΟΥΣ ΕΟΡΤΑΖΟΥΝ ΕΥΛΟΓΗΜΕΝΑ ΚΑΙ ΣΤΟ ΘΕΩ ΕΥΑΡΕΣΤΑ ΓΕΝΟΜΕΝΑ ΜΕ ΕΥΣΤΑΘEIA ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΗ ΚΑΘΩΣ ΕΠΙΣΗΣ ΣΤΑΘΕΡΗ ΚΑΙ ΑΚΛΟΝΗΤΗ ΠΙΣΤΗ ΣΤΟΝ ΤΡΙΑΔΙΚΟ ΘΕΟ ΚΑΙ ΠΡΟΣΗΛΩΣΗ ΣΤΗΝ ΑΓΙΑ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ!
