Κομποστοποίηση είναι μια φυσική διαδικασία κατά την οποία τα φυσικά απόβλητά μας όπως φρούτα, λαχανικά, φύλλα, κλαδέματα κ.α., μετατρέπονται σε

ένα πλούσιο οργανικό μίγμα που λειτουργεί ως εδαφοβελτιωτικό και λίπασμα. Αυτή η διαδικασία μπορεί να γίνει πολύ εύκολα στον κήπο με τη χρήση ενός απλού κάδου κομποστοποίησης. Η κομποστοποίηση αποκτά όλο και περισσότεορυς οπαδούς, γιατί δεν παραβιάζει τη φύση, αλλά ο άνθρωπος επιταχύνει και  καθοδηγεί  τις φυσικές διεργασίες της βιοαποδόμησης των οργανικών υπολειμμάτων.

Τα οφέλη που αποκομίζουμε από αυτή τη διαδικασία είναι πολλά:

Τα φυτά γίνονται πιο ανθεκτικά στις διάφορες ασθένειες.
Η γεύση και το άρωμα των προϊόντων είναι καλύτερα.
Το έδαφος γίνεται πιο αφράτο, καλύτερο πορώδες, δουλεύουν καλύτερα οι μικροοργανισμοί και δεν κρατάει νερά.
Η απόδοση των φυτών είναι ίδια με την συμβατική καλλιέργεια.
Με τη χρήση του κομπόστ μπορούμε να βοηθήσουμε τα ταλαιπωρημένα εδάφη να ξαναγίνουν οργανικά εδάφη

Τι κομποστοποιείται; Πρακτικά ό,τι ανακυκλώνεται στο έδαφος:

Φύλλα από φυτά και δέντρα.
Υπολείμματα καλλωπιστικών φυτών δέντρων (κλαδιά, βλαστοί).
Διάφορα αγριόχορτα (να μην έχουν ώριμους σπόρους).
Μαραμένα λουλούδια.
Χώμα από γλάστρες (όταν ανανεώνεται το χώμα τους).
Κλαδιά δένδρων και θάμνων.
Στάχτη από ξύλα.
Κομμένο γρασίδι από χλοοτάπητες.
Ροκανίδια και πριονίδια ξύλου σε μικρές ποσότητες (όχι εμποτισμένης ξυλείας).
Υπερώριμα ή χαλασμένα φρούτα.
Τσόφλια από αυγά.
Υπολείμματα του καφέ και τσαγιού με το νερό τους.
Υπολείμματα λαχανικών από το καθάρισμα τους στην κουζίνα (φλούδες από λαχανικά και φρούτα, βολβοί από φασόλια, αρακά, κουκιά κ.ά.
Υπολείμματα βρασμένων φαγητών στα οποία δεν έχει προστεθεί λάδι.
Άχυρο από καλλιέργειες ή από ενσταυλισμό ζώων.
Φύκια θάλασσας.
Κοπριά από αιγοπρόβατα και βοοειδή

Δεν κομποστοποιούμε:: Πέτρες, μεταλλικά αντικείμενα, πλαστικά, γυαλί, τυπωμένο χαρτί, υπολείμματα φαγητών που περιέχουν λίπη, κρέας, κόκαλα, καθώς και τα υλικά καθαρισμού. Υλικά δηλαδή που δεν διασπόνται βιολογικά.

Πώς κατασκευάζουμε κομπόστ;

Μέσα σε αυτοσχέδιες κατασκευές από ξύλο ή σύρμα ή ακόμα κι έναν παλιό θερμοσίφωνα, στρώνουμε μια βάση από χαλίκι, άμμο ή πατημένο χώμα. Κατά προτίμηση, την κατασκευή μας την βάζουμε σε επικλινές σημείο έτσι ώστε να μη λιμνάζουν τα νερά μέσα στο κομπόστ.

Αν έχουμε πολύ χώρο στην αυλή ή στον κήπο μας, η κομποστοποίηση μπορεί να γίνει με έναν απλό σωρό από υλικά.

Για ευνόητους λόγους ο σωρός πρέπει να είναι αρκετά μακριά από το σπίτι. Συνήθως ο σωρός δεν πρέπει να ξεπερνά τα 2 μέτρα, για να μπορούμε εύκολα να ανακατεύουμε τα υλικά.

Αφού έχουμε στρώσει τη βάση με την άμμο ή το χαλίκι, τοποθετούμε ένα στρωμα από θρύμματα ξύλου για καλύτερο εξαερισμό. Στη συνέχεια, ένα στρώμα «υγρών» υλικών όπως φλούδες φρούτων ή ό,τι κουρέψαμε από το γκαζόν θα βοηθήσει στην καλή υγρασία του κομπόστ. Πάνω από τα «υγρά» υλικά, προσθέτουμε τα απορροφητικά. Αυτά είναι τα ξερά φύλλα, το άχυρο και η στάχτη. Ένα μυστικό είναι να βρέχουμε ένα ένα στρώμα καθώς το προσθέτουμε. Επίσης μια άλλη συμβουλή έχει να κάνει με το μέγεθος του κάθε υλικού. Αποφύγετε το μέγεθος τους να ξεπερνά τα 10 εκατοστά γιατί όσο πιο θρυμματισμένο είναι το υλικό τόσο πιο πολύ αυξάνεται η επιφάνεια πάνω στην οποία δρουν τα μικροβιακά ένζυμα.

Αφου σωριάσουμε τα υλικά, προστατεύουμε καλά με άχυρο ή με μουσαμά.

Σημάδι ότι όλα πάνε καλά είναι η αύξηση θερμοκρασίας. Τις πρώτες 2-3 μέρες, η θερμοκρασία θα ξεπεράσει τους 65-70 °C . Κάτι τέτοιο σηματοδοτεί την αρχή της μικροβιακής δραστηριότητας. Αυτή η θερμοκρασία πρέπει να διατηρηθεί για μερικές μέρες. Στη συνέχεια πρέπει να την μειώσουμε στους 55-60 °C για να βοηθήσουμε την αποστείρωση του υλικού. Μετά την αποστείρωση η ιδανική θερμοκρασία είναι γύρω στους 35°C για να έχουμε σταθερή διαδικασία αποσύνθεσης.

Πολύ προσεχτικοί πρέπει να είμαστε και με τον αερισμό του σωρού μας. Η κομποστοποίηση είναι αερόβια διεργασία. Με απλά λόγια, πρέπει ο σωρός να εφοδιάζεται με το απαραίτητο οξυγόνο. Αυτό θα το επιτύχουμε με συχνό γύρισμα. Κάθε 7-8 μέρες, προσθέτουμε νερό στο σωρό και γυρίζουμε και η υγρασία δεν πρέπει να ξεπερνά το 70%. Ακόμα κι αν ο σωρός αρχίσει να μυρίζει, μπορούμε να διορθώσουμε την κατάσταση. Απλά με την τσουγκράνα μας, γυρίζουμε μέσα-έξω, πάνω-κάτω, μέχρι να απομακρυνθεί η υγρασία. Η δυσοσμία οφείλεται στο μεθάνιο και την αμμωνία και ο καλός εξαερισμος θα τα αποκρίνει.